Welkom! In onze rubriek WIESDADANJA? laten wij u iedere maand kennismaken met een persoon uit de theaterwereld. Dit keer richten we de spot op… Marcel den Os. Marcel is muziekdocent en daarnaast repetitor, koordirigent en toetsenist in tal van theaterproducties.
Een eerste flitskennismaking met Marcel.
Zijn favoriete stedentrip brengt hem in Parijs. Elke dag luncht hij met een boterham belegd met kaas én een plak willekeurige vleeswaar. Daar weer bovenop tomaat en komkommer. Een mok cup-a-soup en een glas melk en Marcel is klaar voor de dag. Zijn geliefde componisten zijn Bach en Mozart. Hij ergert zich aan de oppervlakkigheid en naïviteit van veel mensen. Frambozen zijn zijn favoriete tuinplanten. Het mooiste bouwwerk van de stad is FPC Dr. S. van Mesdag (Mesdagkliniek in de volksmond). De meest overschatte artiest is toch Frans Duijts, de fagot het mooiste instrument en de meest door hem bewonderde politicus is Barack Obama. Is getekend: Marcel den Os.
We hebben afgesproken op een terrasje in de stad. Uit de wind, in de zon en ik vuur de vragen op Marcel af. Hij is muziekdocent. Hoe belangrijk is muziekles voor jeugd? "Het is van enorm belang om jonge mensen te voeden. Zo vormen zij een vijver waar veel later grote muzikanten uit voortkomen. Maar ook acteurs, beeldend kunstenaar en meer."
Muziekles was in mijn jeugd een uur waarin ongekend gekeet werd; rotzooi getrapt. Hoe gaat dat bij hem? Op ‘zijn’ school tellen creatieve vakken wel degelijk serieus mee. Marcel verdiept zich zoveel mogelijk in de kennis van de leerlingen. En hanteert de lesmethode ‘zone van naaste ontwikkeling’. Wat inhoudt dat leerlingen stapje voor stapje gevoed worden met informatie. Leerlingen mogen elkaar ook niet verbeteren of aftroeven.
Is er interesse in andere muziekstijlen dan de hedendaagse?
Dat ligt aan het type onderwijs. Marcel geeft les op het schooltype Algemeen Bijzonder Onderwijs. Ouders kiezen daar heel bewust voor. Leerlingen krijgen dan ook al veel van huis uit mee, bijvoorbeeld de muziek waarmee hun ouders zijn opgegroeid. Zo weten ze best veel van de muziek uit de jaren tachtig/negentig van de vorige eeuw. Verder is het belangrijk om luisterlessen af te wisselen of te larderen met stukken muziekgeschiedenis.
Hoe is dat werken met koren zo gekomen? Marcel is begonnen als muzikant in bandjes. Meer en meer werd hij een echte instrumentalist en rolde zo het theatercirquit in. Bij GOOV Muziektheater is hij repetitor van de koorstukken. Dat vergt zo’n 3,5 uur werk per week. Voor de productie Nine to Five maakte hij ook de orkestraties. In juni 2027 gaat de productie Come from Away in première in de Stadsschouwburg.
In de jubileumvoorstelling De sterke wil van het Shakespearetheater in Diever werd een rol voor een koor bedacht. Aan Marcel de taak een club enthousiaste en meest ongeschoolde stemmen tot een harmonieus geheel te smeden. De voorstelling was een groot succes en in het voorjaar van 2027 wordt die hernomen.
Ook is Marcel al dertien jaar verbonden aan de jeugdtheatervoorstelling 'Bommen Berend'.
Steeds in augustus en steeds op de binnenplaats van het voormalige scheepvaartmuseum (Museum aan de A). Dat wordt verbouwd, dus het is nog ongewis waar Bommen Berend dit jaar gaat plaats vinden. Maar dat die er weer komt, is zeker.
Al met al heeft Den Os heel wat noten op zijn zang. Maar stilzitten zit niet echt in zijn aard. Ook op vakanties is hij het liefst en veel actief. Mountainbiken, snorkelen, forse wandelingen maken en hiken.
Marcel is vrijmetselaar.
Mag en kan hij daar iets over vertellen? Want ik zie dan een clubje oudere, welgestelde heren voor mij die bij elkaar komt in een statig pand, achter gesloten deuren enge bezweringen uitspreekt en zo nu en dan een envelopje-met-inhoud in de bus van een minder bedeelde broeder of zuster stopt. Niets is minder waar.
Er zijn inmiddels heren- maar ook damesloges. Of gemengde loges. Er zijn vrijmetselaars in goeden doen maar ook met een bijstandsuitkering. Op bijeenkomsten is er meest een symbolisch onderwerp waarover gediscussieerd wordt. Niet om elkaar te overtuigen maar om van elkander te leren, volgens Marcel. Die zweem van geheimzinnigheid ondersteunt de privacy. Bij grote rampen, zowel op nationaal als mondiaal niveau, wordt er financieel ondersteund. Verder zijn de vrijmetselaars zichtbaar bij bijvoorbeeld Dodenherdenking op elke vierde mei. Ieder jaar leggen alle loges kransen.
Daarnaast is Marcel ook nog eens politiek actief. Op de vraag wat hij als eerste zou bewerkstelligen als regent, antwoordt hij: "Een bovengrens in het onderwijs." Waarmee bedoeld wordt: een grens stellen aan de verantwoordelijkheid en dus de werkdruk van een docent. Te vaak wordt een deel van de zorg voor kinderen door de ouders bij een leerkracht neergelegd.
We gaan terug naar het vak van Marcel. Welk ensemble zou hij graag eens dirigeren?
"Zonder twijfel het Metropole-orkest. Veruit het beste orkest van Nederland met een uitdagende mix van licht en klassiek." Maar elke aanbieding als dirigent voor een symfonieorkest zou hij aannemen. Is hij daar bevoegd en bekwaam voor? Marcel hoopt van wel. Hij heeft les gehad van Bruno de Greve die op zijn beurt nog les heeft gehad van Gustav Mahler. In de muziekwereld weegt dat zwaar: van wie heb je les gehad en van wie heeft hij/zij/X dan weer les gehad…
De rol van AI wordt steeds belangrijker. Een deel van de bevolking is razend enthousiast, een ander deel vreest voor de toekomst en broodwinning. Marcel ziet het als een nieuwe industriële revolutie. Bepaalde werkzaamheden zullen worden overgenomen maar er ontstaan ook weer nieuwe. Hij ziet voorlopig nog geen robots voor de klas. En computers zijn geen zelfstandig kunstenaars. Dat blijft vakwerk. "Het échte ambacht verdwijnt niet."
Ik neem afscheid van een druk baasje. Zijn agenda voor dit én volgend jaar zijn gevuld. Wellicht heeft u nog een gaatje vrij? Bommen Berend in augustus, Shakespeare en GOOV in 2027.
Hoofdfoto: © René de Boer: Marcel den Os in gesprek met Dio van Velden
Ingrid de Vries
Verhalen
Dio van Velden
Verhalen
